📁 ترانسفورماتور و متعلقات

ترانسفورماتور و متعلقات - مقدمه و کلیات (بخش دوم تجهیزات الکتریکی پست)

ترانسفورماتور و متعلقات - مقدمه و کلیات (بخش دوم تجهیزات الکتریکی پست)

مقدمه

ترانسفورماتور به عنوان قلب تپنده پست‌های فشار متوسط، نقشی حیاتی در تبدیل ولتاژ، تأمین انرژی الکتریکی و حفظ کیفیت توان ایفا می‌کند. انتخاب صحیح ترانسفورماتور و تجهیزات جانبی آن، تأثیر مستقیم بر قابلیت اطمینان، ایمنی و عمر مفید پست دارد. در این مقاله به بررسی جامع ترانسفورماتورها و متعلقات آنها می‌پردازیم.

📌 نکته کلیدی: ترانسفورماتورها با بیش از ۹۹٪ راندمان، کارآمدترین تجهیزات الکتریکی هستند و هزینه تلفات آنها در طول عمر مفید، معمولاً چندین برابر قیمت خرید اولیه است.
ترانسفورماتور فشار متوسط و تجهیزات جانبی

برای مشاهده در ابعاد بزرگتر روی تصویر کلیک کنید

تعریف ترانسفورماتور

ترانسفورماتور یک دستگاه الکتریکی استاتیک است که با استفاده از القای الکترومغناطیسی، ولتاژ و جریان را در سطح ثابت فرکانس تبدیل می‌کند. این دستگاه از دو بخش اصلی سیم‌پیچ اولیه و ثانویه تشکیل شده است که بر روی هسته مغناطیسی قرار می‌گیرند.

طبقه‌بندی ترانسفورماتورهای فشار متوسط

🛢️
ترانسفورماتور روغنی

دارای منبع انبساط (کنسرواتور). مناسب برای پست‌های زمینی و کیوسک. هزینه متوسط، خنک‌کنندگی خوب.

🔒
ترانسفورماتور کنسرواتیو

نوع هرمتیک (بدون منبع انبساط). مناسب برای پست‌های زیرزمینی و مناطق مرطوب. عایق‌بندی کامل.

🏭
ترانسفورماتور خشک

عایق رزینی. مناسب برای ساختمان‌ها، بیمارستان‌ها. ایمن در برابر آتش، بدون روغن.

مشخصات فنی ترانسفورماتورها

ظرفیت‌های استاندارد

ردیف ظرفیت (KVA) ولتاژ اولیه (kV) ولتاژ ثانویه (V) تلفات مس (W) تلفات آهن (W) ولتاژ اتصال کوتاه (%)
۱۲۵۲۰۴۰۰۶۰۰۱۲۰۴
۲۵۰۲۰۴۰۰۱۰۰۰۱۸۰۴
۳۱۰۰۲۰۴۰۰۱۷۰۰۲۹۰۴
۴۲۵۰۲۰۴۰۰۳۲۵۰۵۵۰۴
۵۴۰۰۲۰۴۰۰۴۶۰۰۸۰۰۴
۶۶۳۰۲۰۴۰۰۶۵۰۰۱۰۵۰۴-۵
۷۸۰۰۲۰۴۰۰۸۰۰۰۱۳۰۰۵
۸۱۰۰۰۲۰۴۰۰۹۵۰۰۱۵۰۰۵
۹۱۲۵۰۲۰۴۰۰۱۱۰۰۰۱۸۰۰۵-۶
۱۰۱۶۰۰۲۰۴۰۰۱۳۵۰۰۲۲۰۰۶
۱۱۲۰۰۰۲۰۴۰۰۱۶۰۰۰۲۶۰۰۶
۱۲۲۵۰۰۲۰۴۰۰۱۹۰۰۰۳۲۰۰۶-۷
۱۳۳۰۰۰۲۰۴۰۰۲۲۰۰۰۳۸۰۰۷

متعلقات و تجهیزات جانبی ترانسفورماتور

🌡️
ترمومتر
اندازه‌گیری دما
🛢️
کنسرواتور
منبع انبساط روغن
💨
سیلکاژل
جاذب رطوبت
🛡️
رله بوخهلتز
حفاظت ترانس روغنی
🔌
بوشینگ
ورودی/خروجی
تپ‌چنجر
تنظیم ولتاژ

مقایسه انواع ترانسفورماتورها

ویژگی روغنی (کنسرواتوری) کنسرواتیو (هرمتیک) خشک (رزینی)
سیستم خنک‌کنندگیروغن + هواروغن + هواهوا (AN/AF)
عایقروغن معدنیروغن معدنیرزین اپوکسی
منبع انبساطدارد (کنسرواتور)ندارد (هرمتیک)-
خطر آتش‌سوزیمتوسطمتوسطبسیار کم
قیمتمتوسطمتوسطبالا
نصب در فضای بستهبا احتیاطبا احتیاطمناسب
مناسب برایپست زمینی، کیوسکپست زیرزمینی، مرطوبساختمان، بیمارستان
اجزای داخلی ترانسفورماتور روغنی فشار متوسط

برای مشاهده در ابعاد بزرگتر روی تصویر کلیک کنید

سیستم‌های خنک‌کاری ترانسفورماتور

نوع خنک‌کاری کد استاندارد توضیحات کاربرد
طبیعی - روغنیONANروغن طبیعی، هوا طبیعیتا ۲۵۰۰ KVA
فن - روغنیONAFروغن طبیعی، هوا اجباری۲۵۰۰-۱۰۰۰۰ KVA
طبیعی - خشکANهوا طبیعیتا ۱۶۰۰ KVA
فن - خشکAFهوا اجباری۱۶۰۰-۵۰۰۰ KVA

تست‌های ضروری ترانسفورماتور قبل از بهره‌برداری

🔬 تست نسبت تبدیل (TTR) - بررسی نسبت ولتاژ اولیه به ثانویه
🔬 تست مقاومت عایقی (Megger) - بررسی عایق بندی سیم‌پیچ‌ها
🔬 تست ضریب جذب دی الکتریک (DAR/PI) - بررسی رطوبت عایق
🔬 تست مقاومت اهمی سیم‌پیچ‌ها - بررسی اتصالات و سلامت سیم‌پیچ‌ها
🔬 تست ولتاژ اتصال کوتاه (Impedance) - بررسی امپدانس ترانسفورماتور
🔬 تست تلفات بی‌باری (No-Load Loss) - اندازه‌گیری تلفات آهن
🔬 تست تلفات بار (Load Loss) - اندازه‌گیری تلفات مس
🔬 تست روغن (برای ترانس روغنی) - ولتاژ شکست، رطوبت، اسیدیته

🔍 در مقالات بعدی، هر یک از انواع ترانسفورماتورها به تفصیل بررسی خواهد شد

ادامه مطلب: «ترانسفورماتور روغنی» | «ترانسفورماتور خشک» | «ترانسفورماتور کنسرواتیو»

نتیجه‌گیری

ترانسفورماتورها به عنوان مهم‌ترین تجهیزات پست‌های فشار متوسط، نیازمند انتخاب دقیق بر اساس ظرفیت، نوع کاربرد، شرایط محیطی و بودجه هستند. انتخاب بین ترانسفورماتور روغنی، کنسرواتیو و خشک باید با در نظر گرفتن محل نصب (داخل ساختمان یا فضای باز)، شرایط اقلیمی (رطوبت، دما) و الزامات ایمنی (خطر آتش‌سوزی) انجام شود. تجهیزات جانبی مانند ترمومتر، رله بوخهلتز، سیلکاژل و تپ‌چنجر نیز نقش حیاتی در حفاظت و بهره‌برداری صحیح ترانسفورماتور دارند.

بازگشت به لیست مقالات